ETİKET

Hormon bozukluğu kıllanma yapar mı?

Bazı hormonal bozukluklar özellikle yüz, çene, boyun, göğüs ve karın bölgelerinde koyu ve kalın kıllanmayı artırabilir.

Hormon bozukluğu kıllanma yapar mı?
Evet. Özellikle androjen adı verilen hormonların yüksekliği veya kıl köklerinin bu hormonlara karşı daha duyarlı olması, kadınlarda yüz ve vücudun belirli bölgelerinde koyu ve kalın kılların artmasına neden olabilir.
Bu durum tıpta hirsutizm olarak adlandırılır.

Hormonal kıllanmanın en sık nedenlerinden biri polikistik over sendromudur (PCOS).
Bununla birlikte her fazla kıllanma hormon bozukluğu anlamına gelmez.
Genetik özellikler, yaş, kullanılan ilaçlar ve kişinin doğal kıl yapısı da etkili olabilir.

Hormonlar kıllanmayı nasıl artırır?

Androjenler, normalde ince ve açık renkli olan bazı tüylerin daha koyu, kalın ve belirgin terminal kıllara dönüşmesini sağlayabilir.
Bu değişiklik en sık hormonlara duyarlı bölgelerde görülür.

üst dudak ve çene,
çene hattı ve boyun,
göğüs çevresi,
karın ve bel bölgesi,
sırt ve kalça,
iç bacaklar.

Bazı kişilerde hormon değerleri normal sınırlarda olsa bile kıl kökleri androjenlere daha duyarlı olabilir.
Bu nedenle yalnızca görünür kıllanma üzerinden kesin bir hormon bozukluğu tanısı konulamaz.

Hangi hormonal bozukluklar kıllanma yapabilir?

Hormonal kıllanmayla ilişkilendirilebilen başlıca durumlar şunlardır:

Polikistik over sendromu (PCOS): Hormonal kıllanmanın en sık nedenlerinden biridir. Adet düzensizliği, akne, kilo değişiklikleri ve saçlarda seyrelme eşlik edebilir.
Androjen fazlalığı: Yumurtalıklar veya böbreküstü bezlerinden salgılanan androjenlerin artması koyu ve kalın kıllanmayı tetikleyebilir.
Doğuştan adrenal hiperplazi: Böbreküstü bezlerini etkileyen ve daha seyrek görülen hormonal nedenlerden biridir.
Cushing sendromu: Kortizol fazlalığıyla ilişkili, kıllanma artışına yol açabilen nadir bir durumdur.
Androjen salgılayan oluşumlar: Yumurtalık veya böbreküstü bezlerinden kaynaklanan ve nadiren görülen oluşumlar hızlı kıllanmaya neden olabilir.
Menopoz dönemindeki değişiklikler: Hormon dengesindeki değişim nedeniyle özellikle çene ve üst dudak bölgesindeki kıllar belirginleşebilir.

Her fazla kıllanma hormon bozukluğu mudur?

Hayır.
Ailevi ve genetik özellikler, etnik köken, yaşla birlikte oluşan değişiklikler ve bazı ilaçlar da kıl miktarını etkileyebilir.
Düzenli adet gören ve yalnızca sınırlı bir bölgede birkaç koyu kılı bulunan herkeste hormon testi yapılması gerekmeyebilir.

Kıllanmanın yaygınlığı, başlangıç zamanı, ilerleme hızı ve eşlik eden belirtiler birlikte değerlendirilmelidir.
Gerekli testlere kişinin şikâyetlerine ve doktor muayenesine göre karar verilir.

Hangi belirtilerde doktora başvurulmalıdır?

Kıllanmayla birlikte aşağıdaki belirtilerden biri bulunuyorsa kadın hastalıkları veya endokrinoloji değerlendirmesi yararlı olabilir:

adet düzensizliği veya adetin tamamen kesilmesi,
kıllanmanın aniden başlaması veya hızla artması,
çene ve boyun bölgesinde yoğun, koyu kıllar,
şiddetli veya dirençli akne,
saçların tepe bölgesinde seyrelme,
gebe kalmakta güçlük,
sesin kalınlaşması veya başka erkeksi değişiklikler,
açıklanamayan kilo değişiklikleri.

Önemli:
Aniden başlayan, hızla ilerleyen kıllanma veya ses kalınlaşması gibi belirtiler varsa yalnızca kozmetik uygulamaya yönelmek yerine tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.

Hormonal kıllanmada lazer epilasyon işe yarar mı?

Hormonal bozukluk, lazer epilasyon yaptırmaya tek başına engel değildir.
Lazer, uygun yapıdaki mevcut koyu ve kalın kılları hedefleyerek uzun süreli kıl azalması sağlayabilir.
Ancak hormon bozukluğunu tedavi etmez.

Hormonal etki devam ettiğinde daha önce aktif olmayan kıl kökleri zamanla uyarılabilir.
Bu nedenle hormonal kıllanmada:

daha fazla seans gerekebilir,
sonuçlar daha yavaş ortaya çıkabilir,
yeni kıllar gelişebilir,
bakım seanslarına daha sık ihtiyaç duyulabilir.

Altta yatan hormonal durumun doktor tarafından değerlendirilmesi ve uygun olduğunda tedavi edilmesi, yeni kıl gelişiminin kontrol altına alınmasına yardımcı olabilir.
Bununla birlikte önceden kalınlaşmış kıllar hormon dengesi düzelse bile tamamen kendiliğinden kaybolmayabilir.

İnce yüz tüylerine lazer uygulanır mı?

Yüz bölgesindeki her tüy lazer için uygun değildir.
Koyu, belirgin ve yeterince kalın kıllar daha uygun hedef oluştururken ince, açık renkli ve ayva tüyü niteliğindeki kıllar zayıf veya öngörülemez yanıt verebilir.

Uygun olmayan ince yüz tüylerinde nadiren kıllanma artışı görülebileceği için yüz bölgesi dikkatli değerlendirilmelidir.
Daphne Laser’da yüz uygulamaları cilt ve kıl yapısına göre Diode veya Nd:YAG lazerle planlanır; Alexandrite lazer yüz bölgesinde kullanılmaz.

Kısaca:
Hormon bozukluğu kıllanma yapabilir; ancak her kıllanmanın nedeni hormon değildir.
Lazer mevcut uygun kılları azaltabilir fakat hormonal bozukluğu ortadan kaldırmaz.
En doğru yaklaşım, gerekli durumlarda tıbbi değerlendirme ile kişiye özel lazer planını birlikte yürütmektir.